Love8.me ਪੰਜਾਬੀ ਗਿਆਨ-ਕੋਸ਼
ਆਨਲਾਈਨ ਸੁਰੱਖਿਆ: ਖਾਤਾ ਬਚਾਉਣ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਪਰਤਾਂ
ਇੱਕੋ ਉਪਾਅ ਸਭ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬਚਾਉਂਦਾ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਤੈਅ ਕਰੋ ਕਿ ਕਿਹੜੀ ਪਰਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ।
ਸਿੱਧਾ ਜਵਾਬ
ਆਨਲਾਈਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਰਤਾਂ ਹਨ। ਪਹਿਲੀ ਪਰਤ ਪਾਸਵਰਡ ਹੈ — ਇਹ ਤੈਅ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਹੋਰ ਤੁਹਾਡੇ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਵੜ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਦੂਜੀ ਪਰਤ ਦੋ-ਪੜਾਵੀ ਤਸਦੀਕ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਸਵਰਡ ਲੀਕ ਹੋ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਤੀਜੀ ਪਰਤ ਤੁਹਾਡਾ ਆਪਣਾ ਵਿਹਾਰ ਹੈ — ਕਿਸ ਲਿੰਕ ’ਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਹੜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕਦੇ ਸਾਂਝੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ।
ਇਸ ਭਾਗ ਦੇ ਗਿਆਨ ਪੰਨੇ
ਹੇਠਲੇ ਤਿੰਨ ਪੰਨੇ ਤਿੰਨ ਵੱਖਰੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਤਿੰਨ ਪਰਤਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮਝੋ
ਪਹਿਲੀ ਪਰਤ ਪਾਸਵਰਡ ਹੈ। Punjabi Jagran ਦੇ ਲੇਖ ਮੁਤਾਬਕ ਪਾਸਵਰਡ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅੱਖਰ, ਅੰਕ ਅਤੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਮਿਲਾ ਕੇ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਸ ਪਰਤ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਲੰਬਾਈ ਨਹੀਂ, ਦੁਹਰਾਓ ਹੈ।
ਦੂਜੀ ਪਰਤ ਦੋ-ਪੜਾਵੀ ਤਸਦੀਕ ਹੈ। ਇਹ ਉਦੋਂ ਕੰਮ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਪਹਿਲੀ ਪਰਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਟੁੱਟ ਚੁੱਕੀ ਹੋਵੇ, ਯਾਨੀ ਪਾਸਵਰਡ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।
ਤੀਜੀ ਪਰਤ ਵਿਹਾਰ ਦੀ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਠੱਗੀਆਂ ਪਾਸਵਰਡ ਤੋੜ ਕੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਤੁਹਾਥੋਂ ਹੀ OTP ਜਾਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੰਗਵਾ ਕੇ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸੇ ਲਈ ਠੱਗੀ ਵਾਲਾ ਭਾਗ ਵੱਖਰਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਦਾ ਨਾ ਖੁੱਲ੍ਹਣਾ ਇਸੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਕਈ ਵਾਰ “ਸਾਈਟ ਨਹੀਂ ਖੁੱਲ੍ਹ ਰਹੀ” ਵਾਲਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਆਪ ਹੀ ਠੱਗੀ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਆਮ ਗ਼ਲਤਫ਼ਹਿਮੀ
ਗ਼ਲਤਫ਼ਹਿਮੀ: ਲੰਬਾ ਤੇ ਔਖਾ ਪਾਸਵਰਡ ਰੱਖ ਲਿਆ, ਹੁਣ ਖਾਤਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ।
ਅਸਲੀਅਤ: ਪਾਸਵਰਡ ਸਿਰਫ਼ ਪਹਿਲੀ ਪਰਤ ਹੈ। ਜੇ ਉਹੀ ਪਾਸਵਰਡ ਕਈ ਥਾਂ ਵਰਤਿਆ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਆਪ OTP ਦੱਸ ਦਿਓ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਦਾ ਕੋਈ ਫ਼ਾਇਦਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।
ਇਹ ਕਿਸ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ?
ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ
- ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਖਾਤਾ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪਿਆ ਹੋਵੇ
- ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਸੌਖੀ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਸਮਝਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪਾਠਕ
ਸ਼ਾਇਦ ਲਾਭਦਾਇਕ ਨਾ ਹੋਵੇ
- ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇ ਖਾਤੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਲੱਭਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ
- ਤਕਨੀਕੀ ਸੁਰੱਖਿਆ-ਖੋਜ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਲੱਭਣ ਵਾਲੇ ਪਾਠਕ
ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਂਚੋ
- ਪਹਿਲਾਂ ਤੈਅ ਕਰੋ: ਸਮੱਸਿਆ ਪਾਸਵਰਡ ਦੀ ਹੈ, ਦੂਜੀ ਪਰਤ ਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਦੀ?
- ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਖਾਤੇ — ਈਮੇਲ ਅਤੇ ਬੈਂਕ — ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਭਾਲੋ।
- ਕੋਈ ਵੀ ਪਰਤ ਪੂਰੀ ਗਾਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ; ਤਿੰਨੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਦੇ ਗਿਆਨ-ਸਬੰਧ
ਇਹ ਪੰਨਾ ਕਿਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਹੜੀ ਲੋੜ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਦੀ ਹੱਦ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਕੀ ਪੜ੍ਹਨਾ ਹੈ — ਸਭ ਇੱਥੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ।
- ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ਾ
- ਖਾਤੇ ਦੀ ਆਨਲਾਈਨ ਸੁਰੱਖਿਆ
- ਵਿਸ਼ੇ ਦੀ ਕਿਸਮ
- ਵਿਸ਼ਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ (ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ)
- ਮੂਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ
- ਪੰਜਾਬੀ ਗਿਆਨ-ਕੋਸ਼
- ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਦੀ ਲੋੜ
- ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਕਿ ਕਿਹੜੀ ਸੁਰੱਖਿਆ-ਪਰਤ ਕਿਸ ਖ਼ਤਰੇ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦੀ ਹੈ
- ਮੁੱਖ ਹੱਦ
- ਇਹ ਪੰਨਾ ਪਰਤਾਂ ਦੀ ਹੱਦ ਸਮਝਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਕਿਸੇ ਖਾਤੇ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿਣ ਦੀ ਗਾਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ।
- ਸਬੰਧਿਤ ਵਿਸ਼ੇ
- ਸਬੰਧਿਤ ਗਾਈਡ
- ਪਾਸਵਰਡ ਅਤੇ ਖਾਤੇ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ
ਜਾਂਚ ਲਈ ਵਰਤੇ ਗਏ ਸਰੋਤ
- Punjabi Jagran — ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ: ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹਥਿਆਰਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ; ਪਾਸਵਰਡ, ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ, ਫਿਸ਼ਿੰਗ ਅਤੇ ਖਾਤੇ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਅਸਲ ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਦਾ ਸਬੂਤ।
- Punjabi Jagran — ਪਾਸਵਰਡ ਕੀ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ “X ਕੀ ਹੈ ਤੇ ਕਿਵੇਂ” ਢਾਂਚੇ ਵਾਲਾ ਵਿਆਖਿਆ-ਲੇਖ; ਇੱਕੋ ਪਾਸਵਰਡ ਕਈ ਥਾਂ ਵਰਤਣ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਬਾਰੇ।
- Punjabi Jagran — ਕੀ ਹੈ Two Factor Authentication ਫੀਚਰਦੋ-ਪੜਾਵੀ ਤਸਦੀਕ ਬਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਖਿਆ; ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਤਕਨੀਕੀ ਨਾਂ ਲਾਤੀਨੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਦੀ ਅਸਲ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਰੀਤ ਦਾ ਸਬੂਤ।